Cibaada
ha jirin ,ceelka ha jirin ,ciyaar ha jirin ,ciddana ha
jirin waa rag caydii iyo Calool xumadi uu Shirka Carta
ku danbeeyay Xaaji Cali Mahdi, oo ay haddana falki oo
kale la soo ceegaagaan walaalihiis Xaaji Muuse Suudi
Yalaxow iyo Maxamed dheere, haddaba waxaa isweydiin
mudan, aaway Somaali iteedi kale ,arrinka miyuu ku soo
idlaaday yaanan kursiga looga
daba hadlin Hiraab aan runta isu sheegayn ,kala danbayn
iyaga dhexdooda ahna aan la imaanayn, dadka
Soomaliyeedna rajadoodi ku soo koobay
gunaanadka Eldorat ha ahaado mid aan ka duwanayn kii
Carta oo ku dhamaaday u codaynta Dr Cabduqaasim Salaad
iyo Dr Cabdullahi Caddow oo aan iyaga marnaba gacanta ku
hayn furaha xal u helida arimaha Somaaliyeed guud ahaan
iyo nabadaynta Mgaalada Muqdisho gaar ahaan oo aan iyada
weli la hayn gogol gaar u ah ee looga hadlay maamul u
samenynteeda iyo guud ahaan xal u helida arimaheeda isku
miliqsan.
Dood uma baahna waqtigan
xaadirka ah in ay reer Mudug ciyaar suge ka dhigeen
walaalkood Cabdullahi yusuf oo mudda sanad ku dhow ku
riyoonayay madaxnimada waxay taalaa meel aad gacanta la
gaarto iyaga oo taa u kaashtay awood sheegadka Yalaxow
iyo Banaadir anigaa isk leh oo aynan ka danbayn siyaasad
qorshaynsan oo u gaar ah isaga iyo taageerayaashiisaba,
ilaa haddana Yalaxow lagama haayo wax muuqdo oo aan kaga
dayno in aan farta ku fiiqno boogta halka ay ku taal.
Dr Cabduqaasim iyo caddowna
arrintooda ma xuma oo waa walaalo wacan ee mudan in lagu
faano, oo iyaga ku heshiiyay gacan ka hadal waxaa ka
roon innaga
oo ku kala harno sanduuqo codaynta ee aan soo hordhigno
Somaali lagu bahdilay lacago iyaga siyaaba kala duwan
looga maroorsaday, hogaamiyayaal somaali ee iimaan yari
iyo zamanka oo aad u kululeeyay ay ku khasabtay in ay
geed xun u koraan dalkoodo oo helo dowlad uun magaci
ummadda ku shaqeyso iyagana ka asturto in asraartooda oo
dhan kashifanto.
Cabduqaasim
iyo Caddow meermeereysi iyo isdaba maryayn idin bili
meyso, Soomaalina idinkuugu garaabimeyso, Shalay annagaa
u adeegaynay dowladi diktatoodiga ahayd, tan xigtana
annagaa wadayno ee ha noola daayo. Waxaad yeeshaan xalka
ka doona Hiraab oo heshiis ah in ay yimaadaan gogal
Soomaaliyeed, taana ay tahay tan loogu gudbi karo guul
Soomaali usoo wada hoyato ,haddii kale yeelkiin wixi
waqti iyo lacag idinkaga khasaaro tartan guushiisa idin
raacdo oo aan nabad u keenayn Muqdisho iyo agagaarkeeda.
Maxamed Dheere dadaal
iyo halgan dheer keddib shirki Carta wuxuu kala yimid
Xubin barlamaan, kolki uu xamar yimidna waa ku qanci
waayay taa, sidaa darteedna wuxuu sameystay quwad aan ka
xoog yarayn xoogaga ka jiro magaalada Muqdisho iyo
agagaarkeeda,intaa keddibna wuxuu walaalkiis Yalaxow u
kaashtay banadaada guushi Cabduqaasim
debada kala yimid isaga oo aan ku xisaabtamin
dhibaatooyinka dowladiisa hor istaagi karo ee ka jiro
magaalada Muqdisho, kana dhigi karo mid aan shaqayn.
Maxamed, weli kama muuqdo hunguri weyni fog oo uu
zamanka baray ,arrintiisana waxay u muuqataa mid ku
kooban wasiir iyo wax la mid ah haddii aynan harsanayn
arrin u qarsoon oo uunan weli kor u sheegin ,doonayana
in uu sheego keddib furitaanka shirka uu ka garab
furaayo shirki Eldorat oo ay maalmo dhoweyto isaga iyo
kooxaha uu gacan saarka la leeyahay ku gacan sareeyeen.
Waa
warki oo kooban Shirka Jowhar waa isbaara hor leh oo
loogu tala galay in loo dhigo wixi ka soo baxo sanduuqo
codeynta ee Eldorat iyo is
yeelyeelka Soomalida Eldorat ka sugayso in ay wax ka soo
baxaan inta ay jiraan xoogag wax u dhimi karo hehiis aan
Soomali u dhamayn oo uu dhinac kaliya horboodayo.
Maxamed, adiga iyo yeelkaa in aad qaabkaaga wax ka
badasho iyo in ay howshaado ku ekaato banadaad aan
qorsha cad oo aad dadkaaka la kaashato ka danbayn.
Xabashana ku
bilimesyo, garab joogeedana Soomaali kuugu garaabimeyso
ee danta gaar ee gobalka Banaadir
iyo tan guud ee Soomaaliyeed ka doon halki ay ku jirto,
adiga oo u kaashanayo taagerayaashaada oo ah dadyowga
ugu tira badan deegaanka gobalka Banaadir iyo
agagaarkeeda,ilayn iyaga aqoon iyo maalba kuma yaree .
Xaaji Muuse waa ku
guulaystay banadaadi dowladi lagu soo aloosay Degmada
Carta ,Soomaali weyna ay raja ka qabeen in ay mar kale
cagaha u dhigi doonto dowlad Soomali ka Anbaqaado,
laakin waxaa hadda su’aal ka taagan tahay, Yalaxow iyo
golahiisa Samatabixinta yey u codayn rabaan Shirka
Soomali uga socdo Eldorat kolki la horkeeno saduuqa
codaynta oo ay isugu soo hari doonaan sida la
saadaalinayo Caduqaasim oo la ogyahay isbaarada uu u
dhigay xanuunkeeda inta ay la ekeed iyo Caddowgi uu ku
tilmaamay dhowr jeer oo hore in uunan ka duwanayn
Walaalkiis Cabduqaasim. Tageerayaasha Muuse waxay ku
guuxayaan, odaga weli isma soo sharaxin si cad, mana soo
sharaxin mid ay raali ku yihiin taagerayaashiisa ,Maxamed
Dheere oo banadaadi Cabduqasim ku garab siiyayna shaqo
muuqato beryahan kama dhexeyso, sideey wax u jiraan ma
annagaa mar walbo dhamaadkeena yahay guuldarro aan
gacmaheena ku abuurno, ma annagaa dhameedkeena yahay
“riibi geed ma daaqo ,lagamana daaqo”.
Waxay
is weydiinayaan, Muusa Suudi haddii uunan doonayn in uu
tartan u galo qabashada jagada u sareyso dalka
Soomaaliya , maxaa u diiday inuu garab istaago ruux ay
taageerayaashiisa aqbali karaan misa arrinrta waa waali
ah, shalayna anigaa diiday Cabduqaasim ,berigana anigaa
dhisayo Cabduqaasim oo ay huban tahay in uunan la
imaanayn dhaqan ka duwan kii lagu bartay oo ay u
dheertahay isbaarada Maxamed dheere u dhigi doono isaga
oo ay ugu danbayn u soo jebi doonaan taagaarayaashi
Muuse Suudi qabiil ahaan haddii ay dhacdo in ay
Cabduqaasim guusha raacdo mar kale.
Cadowna
haddii uu soo guulaysto, shaki kuma jiro in isbaarada
intaa ka weyn tahay oo ay Muusa iyo Maxamed dheere isu
kaashan doonaan rididiisa sidi in ay howshoodaba ku
ektahay,ciddi guul la timaadana meel uga soo wada jeesta,
idinkana ku ekaada qayla dhaan iyo Banaadir annagaa leh.
Warki oo kooban Muuse Suudi, waxaan u sheegaynaa in ay
tageerayaashiisa beryahan ka gaabiyeen garab istaagiisa,
taana aynan macnaheeda ahayn in ay diidan yihiin
Islooganka Yalaxow oo beryahan ahaa Somaali ayaan
doonayaa laakin ay diidan yihiin Soomaalidaas uu sheegay
in uu doonayo in uu marka kale afka u geliya dhurwaay
aan cidnaba bixinayn berri haddii uu xoogaysto. Muusa
adiga iyo yeelkaa, Cabduqaasim ku bilimaayo, Soomalina
kuugu garaabimeyso garab istaagiisa isaga iyo wixi la
mid ah Muusa howsha kuu taal waa in aad la timaado wax
ay taageerayaashaada oo Maxamed dhere ka mid yahay kuugu
bili karaan oo ah in
aad fursad siiso ruux lagu tabayo in uu sadkiisa iyo
sharafka Soomaaliyeedba meel cidla ah kaga tegayn ama
aad adiga si rasmi ah ugu dhawaaqdo in aad u sharaxan
tahay madaxnimo, keddib la tashi dhinacya
badan leh
oo ay ka
mid yihiin kuwa aad la tashaneyso taageerayaashaada iyo
golaha aad ka tirsan tahayba.
Kolkaan u dhaadhaco
ujeedada risaaladan waxaa caddaan
ah, banaankana u soo baxay, qabashada shirar
badan oo lagu heshiisiinayay Somaalida keddib, in aynan
umadda Soomaaliyeed weli ku cibra qaadan dhaqan
xumadi hore iyo tan haddeer ee hogaamiyayaasha
shirweynaha dib u heshiisiinta Soomaliya u fadhiyo dalka
Kenya, in aynan ahayn intooda badan hogaamiyayaal ka
runsheegayo hadafka uu leeyahay mid walbo oo iyaga ka
mid ah badankooda.
Afar iyo tobanka shir ,shirwalba
wuxuu ku bilaabanayay Soomaliyeey tooso wuxuuna ku
dhamaanayay ,kolki horaba waxaan heshiis ku ahayn in
aanan heshiin, marki laga reebo Shirka Kenya hadda uga
socdo Somaaliweyn oo cunugi caloosha galay marki uu
bilaabanayay ay ahayd in uu dhasho ,kii aan dhalana uu
yahay mid hooyada
sido ay u baahan tahay
in lagu sameeyo
qaliin u baahan u fiirsasho badan.
Shirki
Carta wuxuu dhalay cunug dhicis ah oo aan dhameys ahayn,
dhalashadi keddibna waa waayay Aabe wacan ee daryeelo
intuu saanta dhulka kala helayo ,wuxuuna ku danbeeyay
cudura badan oo ku dhaco kedib in uu dhinto oo ay u
dheertahay in aan weli la soo duugin ,haddana uu doonayo
arrin aan macquul ahayn oo ah in uu ruuxa la wadaago
cunug caloosha ku jiray afar iyo toban bilood oo aan
weli maaro loo helin in uu dhalo cunug dhameys ah,
caqligiisana saliim yahay, caafimaad buuxana qabo,
wax galna u ah ummadda Soomaaliyeed. raja ma laho ,Mana
filayo cugug caloosha ku daahay oo dhaafay
mudadi la sugayay in uu dhasho in ay ruux kaliya
wadaagi karaan cunug dhicis ah ee dhintay saddex sano
keddib dhlashadiisa. 04/03/2004
Abdallah
Moallim Mahamud
Moallem10@hotmail.com
